Najstarzy klub serwisowy na świecie

1905 – Założenie Rotary Clubu Chicago

23 lutego 1905 roku w Chicago, w stanie Illinois, spotkali się prawnik Paul Harris, handlarz węglem Sylvester Schiele, kupiec tekstylny Hiram Shorey oraz inżynier górnictwa Gus Loehr na pierwszym spotkaniu Rotary – co oznaczało założenie pierwszego Rotary Clubu – RC Chicago.

Chicago około 1900 roku było rozwijającym się miastem przemysłowym, które oferowało liczne możliwości dla młodych przedsiębiorców, ale również zmagało się z typowymi problemami społecznymi współczesnych metropolii. Amerykański pisarz Upton Sinclair nazwał to miasto „dżunglą”. Paul Percy Harris, młody prawnik z prowincji, także uważał Chicago za zimne i odpychające. Aby stworzyć krąg przyjaciół, zaprosił kilku znanych mu przedsiębiorców na spotkanie w swoim biurze. Na pierwszym spotkaniu późniejszego Rotary Clubu Chicago pojawiło się czterech młodych mężczyzn: Harris, inżynier górnictwa Gustavus Loehr, kupiec tekstylny Hiram Shorey oraz handlarz węglem Sylvester Schiele. Nazwa „Rotary” została wybrana, ponieważ członkowie planowali spotykać się na zmianę w różnych biurach.

Różnorodność i tolerancja w zespole założycielskim
W tym podstawowym zespole już widać dwa kluczowe elementy Rotary: różnorodność zawodów i tolerancję wobec religii i pochodzenia. Założyciele należeli do różnych wspólnot religijnych (rzymskokatolickiej, protestanckiej i żydowskiej) oraz pochodzili z różnych grup etnicznych (niemieckiej, irlandzkiej i szwedzkiej).

Rozprzestrzenienie na całym świecie

Po założeniu klubu w Chicago powstały kolejne w Stanach Zjednoczonych. W 1910 roku Rotary stało się organizacją międzynarodową, kiedy założono RC Winnipeg w Kanadzie. W 1911 roku idea Rotary dotarła do Europy, z pierwszymi klubami w Londynie, Dublinie i Belfaście.

W Niemczech w 1927 roku założono pierwszy Rotary Club w Hamburgu. Do dobrowolnego rozwiązania niemieckich klubów w 1937 roku pod presją reżimu nazistowskiego powstało 43 kluby. Ponowne założenie miało miejsce w 1949 roku. Obecnie w Niemczech jest 1.082 kluby z ponad 55.792 członkami (stan na kwiecień 2018 roku). Na całym świecie pod skrzydłami Rotary International z siedzibą w Evanston, Illinois, działa około 35.200 klubów w ponad 200 krajach i regionach, do których należy ponad 1,2 miliona członków.

Już nie tylko męski klub

Początkowo płeć członków nie miała znaczenia. W Stanach Zjednoczonych istniały nawet dwa wczesne kluby kobiece. Dopiero w 1921 roku na Konwencji w Edynburgu przyjęto konstytucję, która dopuszczała tylko mężczyzn do członkostwa. Rotary przekształciło się w męski klub, który dopiero w 1987 roku, po wyroku Sądu Najwyższego USA, ponownie otworzył się na kobiety. Dziś wśród 1,2 miliona członków na całym świecie jest ponad 200.000 kobiet.

Pierwszy Serviceclub

Z Rotary pojawiła się nowa organizacja: Serviceclub. To dobrowolne zrzeszenie osób prywatnych, które spotykają się, aby pielęgnować przyjaźń, ale także realizować cele dobroczynne. Po założeniu w 1905 roku, które początkowo nie było związane z ideą służby, RC Chicago szybko skupił się na pierwszych zadaniach społecznych. Dziś każdy klub realizuje własne projekty, koncentrując się na pomocy humanitarnej, edukacji i wspieraniu młodzieży. Ponadto istnieją centralne programy Rotary, które są wspierane przez kluby na całym świecie, a najważniejszy z nich to walka z polio. Wiele projektów klubów jest finansowanych przez Rotary Foundation, założoną w 1917 roku, która corocznie przeznacza na ten cel ponad 100 milionów dolarów.

Chronologia Rotary

• 1905: Pierwsze spotkanie RC Chicago

• 1908: Drugi klub w San Francisco

• 1910: 16 klubów zakłada National Association of Rotary Clubs. Założenie pierwszego klubu poza USA (Winnipeg, Kanada)

• 1911: Pierwsze kluby w Europie: Londyn, Dublin, Belfast

• 1917: Założenie Rotary Foundation

• 1943: Rotary bierze udział w zakładaniu UNESCO

• 1945: Założenie Organizacji Narodów Zjednoczonych z udziałem 49 rotarian

• 1984: Rotary postanawia, że do 100. rocznicy założenia zaszczepi wszystkie dzieci na świecie przeciwko polio (PolioPlus)

• 1989: Rotary otwiera się na przyjęcie kobiet

• 2005: 100-lecie Rotary

• 2016: Rotary na całym świecie: 1,2 miliona członków w 35.221 klubach w ponad 200 krajach

Rotary stało się organizacją o globalnym zasięgu, która nie tylko dba o przyjaźń i sieci zawodowe, ale także realizuje projekty humanitarne na całym świecie.